Soorten reclame: overzicht van alle reclamevormen met voorbeelden

Soorten reclame zijn te ordenen op drie manieren: naar doel (informerend, overtuigend, herinnerend), naar medium (print, televisie, radio, buiten, online) en naar afzender (commercieel, institutioneel, ideëel). Wie die drie ingangen kent, kan elke reclame-uiting plaatsen en bepalen welke vorm bij een eigen bedrijf past. Hieronder vindt u het overzicht, met de kanttekeningen die in de meeste overzichten ontbreken.

Wat is reclame, en wat is het verschil met marketing?

Volgens de definitie van Marketingportaal is reclame een communicatiemiddel om kennis, houding en gedrag van de ontvanger te beïnvloeden, en spreken we pas van reclame als er massamedia worden ingezet én er voor wordt betaald. Marketing is de overkoepelende strategie: onderzoek, positionering, prijs, kanalen, content en opvolging. Reclame is daarbinnen een specifiek, meestal betaald onderdeel.

Een advertentie is dus één uiting, reclame is het bredere communicatiemiddel en marketing is het geheel waarin beide een plek hebben. Die volgorde helpt bij het kiezen: u bepaalt eerst uw positionering en doelgroep, en pas daarna welk reclamemiddel daar het best bij past.

Soorten reclame naar doel

De klassieke indeling kijkt naar wat de uiting moet bereiken, en sluit aan bij de drie reclamedoelstellingen uit de definitie: kennis, houding en gedrag.

  • Informerende reclame: maakt een nieuw product of nieuwe dienst bekend. Het doel is kennis, bijvoorbeeld bij een lancering.
  • Overtuigende reclame: wil de houding veranderen en de voorkeur voor uw merk vergroten ten opzichte van alternatieven.
  • Actiereclame: stuurt op direct gedrag, zoals een aanbieding met einddatum of een duidelijke oproep om contact op te nemen.
  • Herinneringsreclame: houdt een bekend merk top of mind bij bestaande klanten.
  • Institutionele reclame: bouwt imago en vertrouwen op voor de organisatie zelf, niet voor een los product.

De afweging zit in de fase van uw merk. Een onbekend bedrijf heeft weinig aan herinneringsreclame, want er valt nog niets te herinneren. Een bekend merk dat steeds informeert, verspilt juist bereik aan wat de doelgroep al weet.

Soorten reclame naar doel

Soort Doel Past bij
Informerend Kennis opbouwen Lancering of onbekend merk
Overtuigend Houding en voorkeur beïnvloeden Markt met veel alternatieven
Actiereclame Direct gedrag uitlokken Aanbieding of oproep
Herinnering Merk top of mind houden Bestaande klanten
Institutioneel Imago en vertrouwen Organisatie als geheel

Soorten reclame naar medium

De tweede indeling gaat over het kanaal. Traditionele media zijn televisie, radio, dagbladen, magazines, folders en buitenreclame. Daarnaast staan de digitale vormen: display en video, zoekmachine-advertenties, social media-advertenties en samenwerkingen met influencers. Voor de fysieke variant leest u meer in ons artikel over buitenreclame en out-of-home advertising en over gevelreclame.

Het mediagebruik verschuift sterk. De Nederlandse netto mediabestedingen stegen in 2025 met 6,1% tot 6,8 miljard euro, en digitaal is goed voor bijna 63% daarvan; in 2016 was dat nog 39%. Tegelijk daalden de netto advertentie-inkomsten van televisie met 5%, van magazines met 9%, van dagbladen met 6% en van folders met 5%. Bij displayreclame buiten social media bestaat 56,7% uit videoadvertenties.

Houd er rekening mee dat netto bestedingen zijn berekend op basis van opgaven van media-exploitanten, na kortingen en bureaucommissie. De cijfers zeggen iets over marktaandeel van kanalen, niet over wat voor uw bedrijf het meest oplevert. Een lokale installateur bereikt zijn klanten vaak beter via een buurtkrant of een zoekadvertentie dan via televisie, hoe groot die markt ook is.

Reclame, redactionele content en betaalde publicatie

De grens tussen reclame en redactionele content bepaalt of een uiting herkenbaar als reclame moet zijn. De Nederlandse Reclame Code stelt dat reclame in overeenstemming moet zijn met de wet, de waarheid, de goede smaak en het fatsoen. Op social media geldt daarnaast dat reclame als zodanig herkenbaar moet zijn. Betaalt een adverteerder een influencer, geeft hij korting of stuurt hij een gratis product, dan is dat een relevante relatie waarvan melding moet worden gedaan. De Reclamecode Social Media maakt sinds 2014 deel uit van de Reclame Code en werd in 2022 geüpdatet onder de naam Reclamecode Social Media & Influencer Marketing.

Praktisch betekent dit: een verhaal over uw bedrijf dat u zelf betaalt of waarvoor u een tegenprestatie levert, mag niet de schijn wekken van onafhankelijke berichtgeving. Verhulde reclame heet sluikreclame en is een van de bekendste overtredingen. Een eerlijk bedrijfsportret, een review of een uitgelicht bedrijf werkt juist het best als de lezer weet waar het vandaan komt en de inhoud feitelijk blijft.

Storytelling en content als alternatief voor klassieke reclame

Zonder groot mediabudget is content vaak de toegankelijkste route naar zichtbaarheid. Marketingfuel schrijft en publiceert blogs over bedrijven in uiteenlopende branches, van startups tot gevestigde namen, en werkt daarbij met storytelling en strategische content. Het uitgangspunt is dat ieder bedrijf een uniek verhaal heeft en dat de doelgroep op een authentieke manier kennismaakt met het bedrijf. Voorbeelden uit de praktijk zijn een bedrijfsportret zoals dat over Boogaard Reclame uit Ewijk en reviews van webshops.

Content vervangt reclame niet altijd. Een advertentie levert snel bereik op zodra u betaalt, een verhaal bouwt langzamer aan vertrouwen en blijft vindbaar. Wie een samenhangende aanpak zoekt, vindt handvatten in onze uitleg over een contentmarketingstrategie.

Welke soort reclame past bij welke fase?

Als hulpmiddel kunt u het AIDA-model gebruiken: Attention, Interest, Desire en Action, de stappen van eerste aandacht tot aankoop of een andere gewenste actie. Zie het als vereenvoudiging. Klanten springen heen en weer, slaan stappen over en komen soms via een review of aanbeveling binnen in plaats van via reclame.

  • Onbekend merk: informerende en institutionele uitingen, plus redactionele verhalen die uw positie en werkwijze uitleggen.
  • Bekend bij de doelgroep, nog geen voorkeur: overtuigende reclame en content die twijfels wegneemt.
  • Klaar om te kopen: actiereclame, bijvoorbeeld zoekadvertenties of een duidelijk aanbod.
  • Bestaande klanten: herinneringsreclame en opvolging.

Zo kiest u een reclamevorm

  1. Bepaal de fase Kijk of uw doelgroep u nog niet kent, u kent maar twijfelt, of klaar is om te kopen.
  2. Kies één doel Stel kennis, houding of gedrag als doel voor de uiting.
  3. Kies het middel Koppel het doel aan een kanaal of aan redactionele content die bij de fase past.
  4. Maak de afzender herkenbaar Zorg dat betaalde uitingen als reclame herkenbaar zijn volgens de Reclame Code.

Stel bij elke inzet vooraf één doel in kennis, houding of gedrag, en kies het middel dat daar het dichtst bij ligt. Wilt u uw bedrijfsverhaal laten schrijven en publiceren, dan kunt u contact opnemen via het formulier op marketingfuel.nl.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen reclame en marketing?

Marketing is de overkoepelende strategie, van onderzoek en positionering tot prijs, kanalen en opvolging. Reclame is een specifiek, meestal betaald onderdeel daarvan.

Wanneer is er sprake van reclame?

Volgens de definitie van Marketingportaal is er pas sprake van reclame als er gebruik wordt gemaakt van massamedia én er voor wordt betaald. In de praktijk geldt de Reclame Code ook voor uitingen op social media.

Moet een betaald bericht herkenbaar zijn als reclame?

Ja. Reclame via social media moet als zodanig herkenbaar zijn. Bij betaling, korting of een gratis product voor een influencer moet daarvan melding worden gedaan.